Shortcut: WD:GLOSS

Wikidata:Orðalisti

From Wikidata
Jump to: navigation, search
This page is a translated version of the page Wikidata:Glossary and the translation is 52% complete.

Outdated translations are marked like this.
Other languages:
Afrikaans • ‎العربية • ‎azərbaycanca • ‎беларуская • ‎беларуская (тарашкевіца)‎ • ‎български • ‎বাংলা • ‎bosanski • ‎català • ‎čeština • ‎dansk • ‎Deutsch • ‎Zazaki • ‎dolnoserbski • ‎Ελληνικά • ‎English • ‎British English • ‎Esperanto • ‎español • ‎euskara • ‎فارسی • ‎suomi • ‎français • ‎Frysk • ‎ગુજરાતી • ‎עברית • ‎हिन्दी • ‎hornjoserbsce • ‎magyar • ‎Հայերեն • ‎interlingua • ‎Bahasa Indonesia • ‎Ilokano • ‎íslenska • ‎italiano • ‎日本語 • ‎ქართული • ‎한국어 • ‎Ripoarisch • ‎Latina • ‎Lëtzebuergesch • ‎lietuvių • ‎latviešu • ‎македонски • ‎മലയാളം • ‎Bahasa Melayu • ‎norsk bokmål • ‎नेपाली • ‎Nederlands • ‎norsk nynorsk • ‎occitan • ‎ਪੰਜਾਬੀ • ‎polski • ‎پښتو • ‎português • ‎português do Brasil • ‎română • ‎русский • ‎Scots • ‎srpskohrvatski / српскохрватски • ‎српски / srpski • ‎српски (ћирилица)‎ • ‎svenska • ‎Kiswahili • ‎ślůnski • ‎தமிழ் • ‎తెలుగు • ‎тоҷикӣ • ‎ไทย • ‎Türkçe • ‎українська • ‎اردو • ‎Tiếng Việt • ‎ייִדיש • ‎中文 • ‎中文(中国大陆)‎ • ‎中文(简体)‎ • ‎中文(繁體)‎


Þessi orðalisti skilgreinir mikilvæg hugtök á Wikidata og tengir í frekari upplýsingar. Sjáðu Wikidata:Introduction fyrir almenna kynningu á Wikidata og glossary guidelines fyrir leiðbeiningar um hvernig á að skrifa og bæta atriðin í orðalistanum.

Glossary
Samnefni er annað nafn yfir hlut eða eiginleika. Hefðbundna eða algengasta heitið er merkimiðinn. Samnefni hjálpa fólki að finna hlut jafnvel þótt það leiti ekki eftir merkimiðanum. Til dæmis getur hluturinn Q2 haft merkimiðann "Jörð" og samnefni eins og "Bláa plánetan".
Help:Aliases
Merki eru valkvæð merki sem hægt er að tengja við vefsvæðis tengil. Til dæmis getur vefsvæðis tengill verið merktur þannig að hann tengi á "úrvalsgrein" eða "prófarkarlesna" síðu.
Help:Badges
Fullyrðing er hluti gagna um einingu og birtist á síðu einingarinnar. Fullyrðing samanstendur af eiginleika (eins og "staðsetningu") og gildi (eins og "Þýskaland"), eða einhverri annari tengingu, samtengingu eða ótilgreindu gildi. Fullyrðing getur haft sérgreini, eins og tímabundna sérgreina sem tilgreina að fullyrðingin sé gild innan ákveðins tímaramma. Í samanburði við þrenningu í tengdum gögnum, notar fullyrðing eiginleika til að lýsa staðhæfingu þrenningar og gildi til að lýsa hluta þrenningarinnar. Fullyrðingar eru hluti af staðhæfingum á síðu hluta, þar sem hægt er að færa rök fyrir þeim með heimildum og sætum; þau geta einnig verið á gagnasíðum sem eru ekki hlutir.
Constraint is a rule how a particular property should be used. For instance each instance human should only have one date of birth (P569), so there is a single value constraint on this property.
Help:Constraints
Gerð (eða gagnagerð) eru gagna gildi sem er hægt að tengja við eiginleika. Gerðin segir til um hvernig gildi eru geymd í hverri fullyrðingu. Hver eiginleiki hefur forákveðna gagnagerð. Ekki er hægt að tengja öll gildi, á meðan nokkrar gangnagerðir vantar. Þróun nýrra gagnagerða er enn í gangi. Sjá einnig lista yfir gagnagerðir á Special:ListDatatypes.
Help:Data type
Lýsing er orðasamband á ákveðnu tungumáli sem setur hluti, eiginleika og fyrirspurnir betur í samhengi. Þetta er lýsandi setningarliður sem gerir merkimiðann einstakann (Til dæmis geta verið til margir hlutir um staði með merkimiðanum "Cambridge"). Lýsing hluta þarf því ekki að vera einstök ein og sér, hvorki innan tungumáls eða Wikidata í heild sinni, en hún verður að vera einstök með merkimiðanum. Það að merkimiðinn og lýsingin séu saman einstök er föst regla. Ef breytingin þín uppfyllir ekki þessa reglu þá getur þú ekki vistað breytinguna.
Help:Description

Eining eru gögn wikidata síðu, sem getur verið hlutur (í aðalnafnrýminu), eiginleiki eða fyrirspurn. Hver eining hefur einstakt auðkenni, eiginleika auðkenni sem er númer með forskeyti. Auðkennið byrjar á Q fyrir hluti, P fyrir eiginleika og U fyrir fyrirspurnir. Einnig er hægt að bera kennsl á einingar með einstakri tvennu merkimiða og lýsingar á hverju tungumáli fyrir sig. Einigin getur einnig haft samnefni á margvíslegum tungumálum.

External identifier Some properties have values that are strings used in the databases of external organisations. They uniquely identify an item. For example, an ISBN for a book or the unique part of the URL of a movie or an actor in the Internet Movie Database.
Hlutur á við raunverulegt viðfangsefni, hugtak eða viðburð sem er gefið auðkenni (sem er jafngilt nafni) í Wikidata með upplýsingum um hlutinn. Hver hlutur hefur viðeigandi síðu í aðalnafnrými Wikidata. Hlutir eru auðkenndir með forskeyti (eins og Q5), vefsíðu tengli á ytri síðu eða með einstakri samsetningu fjöltyngds merkimiða og lýsingu. Hlutur geta einnig haft samnefni til að auðvelda uppflettingu. Aðalefni hlutar er listi yfir staðhæfingar um hlutinn. Hægt er að líta á hluti sem viðfangsefni þrenningar í tengdum gögnum.
Help:Items
Merkimiði er meginheiti sem er gefið til að bera kennsl á einingu (þ.e. item eða property). Til dæmis getur hlutur með auðkennið Q7378 haft íslenska merkimiðan "fíll". Hver hlutur hefur nákvæmlega einn merkimiða á ákveðnu tungumáli. Merkimiðar þurfa ekki að vera einstakir. lýsingar og samnefni eru notuð til að aðgreina á milli eininga með sama merkimiða. Síður á Wikidata hafa ekki merkimiða, heldur titla.
Help:Labels

Tungumála eiginleikar

Þetta eru merkimiðar, samnefni og lýsingar á ákveðnu tungumáli sem tengjast hlutum, eiginleikum og fyrirspurnum. Þeir eru lesanlegir af mönnum til að auðvelda skilning á umfangi hlutar, þ.e. ákveðin gerð af þræði. Ef þá vantar eru eiginleikar úr öðrum tungumálum sýndar.
Language fallbacks (also language chains) are methods to systematically replace missing language attributes with strings from alternate languages. The exact replacement rules can be chosen depending on the type of page, whether the user is logged in, or the user preferred languages.
Aðalnafnrýmið er eitt af nafnarýmunum á vefsvæðinu. Ólíkt öðrum nafnrýmum hefur það ekki forskeyti. Á wikidata inniheldur aðalnafnrýmið síður með hlutum.
MediaWiki er hugbúnaðurinn sem keyrir Wikidata, Wikipedia og önnur wiki vefsvæði. Uppsetning MediaWiki á Wikidata notast við Wikibase viðbótina.
Hvað er MediaWiki
Meta pages These are all pages that are not entities, i.e. do not belong to the data namespaces. Wikidata meta pages contain unstructured content represented by conventional MediaWiki code, and perhaps also future Wikidata client side inclusion code. Examples are talk pages, category pages, project pages (in the Wikidata namespace) and help pages (in the help namespace). Meta pages also comprise content and data automatically generated by the MediaWiki software (for example, the edit history of a page, or special pages).

Nafnarými - MediaWiki namespace (Q18889113) View with Reasonator View with SQID. Það er flokkunarkerfi sem skipta öllum síðum vefsins niður eftir hlutverki sínu. Til dæmis eru nafnarými fyrir flokka, skrár, notendur, og Wikidata nafnrými fyrir hluti (í aðalnafnrými), eiginleika and fyrirspurnir. Sjá lista yfir nafnarými.


Help:Namespaces
Síða. Hún merkir innri eða ytri vefsíðu með einstakann titil, til dæmis grein í aðalnafnrými Wikipedia eða hlutur í aðalnafnrými Wikidata. Á Wikidata á hugtakið ýmist við hlut, eiginleika í gagna nafnrýmunum, almenna síðu í hinum nafnrýmunum eða aðra ytri síðu sem er tengd með sitelink. Innihald síðna í aðalnafnrými Wikidata eru hlutir. Ein síða getur eingögu innihaldið einn hlut.
Project is a term often used in the Wikimedia movement. In most cases, people mean a Wikimedia Wiki. So in Wikidata, the term usually refers to Wikidata itself.
Eiginleiki er lýsandi fyrir gildi eða einhver tengsl eða samsetningar eða mögulega týnt gildi, en ekki gildin sjálf. Hver staðhæfing í hlut tengir í eiginleika og úthlutar eiginleikanum einu eða nokkrum gildum eða einhverri tengingu eða samsetningu eða mögulega týndu gildi. Eiginleikinn er geymdur á síðu í eiginleika nafnrýminu og inniheldur yfirlýsingu yfir gagnagerð frá gildum eiginleikans. Samanborðið við tengd gögn þá lýsir eiginleikinn umsagnarlið þrenningar.
Help:Properties
Sérgreinir er hluti af fullyrðingu sem segir til um fullyrðinguna, oft á lýsandi hátt. Sérgreinir gæti verið hugtak samkvæmt ákveðnum orðaforða en gæti einnig verið afbrigði setningarliðar (hvort þessi hugtök eða setningaliðir séu frjáls texti eða hluti af orðaforða verður samfélag Wikidata að ákveða).
Help:Qualifiers
Fyrirspurn er leit í hlutum. Fyrirspurnir er hægt að keyra í SPARQL fyrirspurnar tungumálinu. Fyrirhugað er að stækka Wikidata fyrirspurnir sem einingar sem séu tilgreindar á sínum eigin síðum.
Wikidata:SPARQL query service

Sæti er gæðastaðall sem er notaður fyrir einfalt val/síu í þeim tilvikum þar sem eru margar staðhæfingar fyrir ákveðinn eiginleika (sjá Help:Ranking). Það eru þrjú möguleg sæti:


Help:Ranking
Heimild (eða tilvísun) lýsir uppruna staðhæfingar í Wikidata. Heimild eru oft hlutur í sjálfu sér, til dæmis bók. Wikidata sker ekki úr um hvort staðhæfing sé rétt eða ekki, heldur sér aðeins til þess að staðhæfingar séu gefnar með vísun í heimild.
Help:Sources

Vefsíða er tilvísun í ytri vefsíðu. Í vefsvæðistenglum á hún við skráða wiki, til dæmis Wikipedia á ákveðnu tungumáli. Tilvísað er í þessar vefsíður með auðkenni vefsíðunnar (sem samsvarast tæknilega við vefþjónanafn wiki vefsvæðisins). Til dæmis er auðkenni íslensku Wikipediunnar iswiki. Hver ytri síða getur eingöngu haft einn tengil skráðan á Wikidata og einn hlutur getur eingöngu tengt einu sinni í hverja ytri vefsíðu.

Vefsvæðis tenglar (eða tungumálatenglar) er auðkenni tengdar síðu á annari síðu. Hann samanstendur af auðkenni vefsíðu og titli, sem eru geymd í einstökum hlut á Wikidata. Þau eru bæði notuð til að bera kennsl á hlut frá ytri vefsíðu og sem miðlæg geymsla tungumálatengla.
Help:Sitelinks
Snak is a technical term of Wikibase software which data users are most likely to encounter when accessing Wikidata through the MediaWiki API. It refers to the combination of a property and either a value or one of the special cases "no value" and "unknown value". Snaks can be found in claims and in qualifiers as part of statements. The "main snak" is the most important part of the statement, e.g., in the statement "Emma Watson was a cast member of Harry Potter and the Philosopher's Stone in the role of Hermione Granger" it refers to the part "Emma Watson was a cast member of Harry Potter and the Philosopher's Stone".
Staðhæfing er einn partur af upplýsingum um hlut, geymd á einni síðu. Staðhæfing samanstendur af fullyrðingu (par eiginleika og gildis eins og "Staðsetning: Þýskaland", ásamt valkvæðum sérgreinum), sem er færð rök fyrir með valkvæðum heimildum og sætum (notuð til að gera greinarmun á milli nokkra fullyrðinga sem innihalda sama eiginleikann). Wikidata gerir engar ályktanir um hversu rétt staðhæfingin er, heldur safnar þeim og tilkynnir þær með vísun í heimild.
Help:Statements
String (also character string) is a general term for a sequence of freely chosen characters interpreted as text (e.g. "Hello") — as opposed to a value interpreted as a numerical value (3.14), a link to an item (e.g. [[Q1234]]) or a more complex datatype (the set {1,3,5,7} ). Wikidata will in addition to a string datatype support language specific texts; "monolingual-text" and "multilingual-text" as the value of a property.
Title er nafn síðu. Titilinn er einstakur á hverju wiki vefsvæði. Á Wikidata er titilinn annaðhvort auðkenni hlutar eins og Q42 eða að hann byrji á forskeyti nafnrýmisins eins og Help:. Titlar síðna á öðrum Wikimedia wiki vefsvæðum eru nauðsynleg til að tengja síður þeirra við Wikidata hluti í gegnum vefsvæðis tengla.
Gildi (einnig gagnagildi) eru upplýsingar í fullyrðingu. Það veltur á gagnagerð þeirra hvort þau geta verið eitt gildi (eins og tala) eða gildi sem samanstendur af nokkrum hlutum (eins og hnit með breiddargráðu og lengdargráðu). Einnig er hægt að velja sérstöku möguleikana "óþekkt gildi" eða "ekkert gildi".
Help:Statements
Wikibase er hugbúnaðurinn á bak við Wikidata. Hann samanstendur af viðbótum á MediaWiki hugbúnaðinum. Vegna þessara viðbóta getur Wikidata haldið utan um gögn í hlutum, eiginleikum and fyrirspurnum og sýnt þau gögn.
Help:Wikibase
Wikidata. er Wikimedia verkefni sem keyrir á MediaWiki hugbúnaðinum með Wikibase viðbótum. Hann gerir notendum Wikidata kleift að breyta gögnum og skoða síður.
Wikidata:Introduction
Wikimedia is the name of a movement which consists of people and organizations. Wikidata is run by the Wikimedia Foundation together with other wikis such as Wikipedia. The Wikibase software is mainly developed by Wikimedia Germany which is one of the national Wikimedia affiliations.
Help:Wikimedia
Wiki is a concept for a website. Wikipedia and Wikidata are wikis. A wiki in general is a website that can be edited by the visitors.
Help:Wiki

Related Glossaries